تأملات شهریار خسروی درباره ی المپیادهای ایران- قسمت سوم

۱۹ تیر ۱۳۹۳|4214 بازدید

مطالعه ی موردی: وضعیت نخبگان ادبی
(وضعیت مدال آوران المپیاد ادبی و رتبه های برتر کنکور در دانشگاه ها )

 (مطلب حاضر ادامه ی سلسله مطالبی است که پیشتر با عنوان «تأملاتی در المپیادهای ایران» در دو قسمت به قلم آقای شهریار خسروی منتشر شد. مخاطب اصلی این مطالب مسئولان محترم، دست اندرکاران وزارت آموزش و پرورش، استادان و دانش آموزان درگیر در المپیادهای ایران هستند. به امید آنکه با رونق گرفتن مباحث انتقادی المپیادهای ایران «واقعا» المپیادهایی  پویا وعلمی بشوند.)

            رشته ی ادبیات فارسی در به عنوان “گسترده ترین”، “خودی ( غیر غربی) ترین” و ” قدیمی ترین” رشته ی علوم انسانی در طرح حاضر برای مطالعه ی موردی انتخاب شده است. هر دانشگاهی که در ایران وجود دارد (جز دانشگاه های صنعتی و…) حتمن در مقطع کارشناسی دانشجوی ادبیات (سالانه بین ٢٠ تا ۵٠ نفر!) می پذیرد و حتمن ظرفیت بالایی هم برای تحصیلات تکمیلی دراین رشته دارد. وجود درس فارسی عمومی بازار گرمی هم برای اساتید ادبیات  درمیان رشته های دیگر ایجاد کرده است. اما اسین رشته به لحاظ اقتصادی بازگشتی برای دولت و مفارق التحصیلان ندارد فلذا اگر وظایف فرهنگی اش ( از جمله کمک مستقیم و غیر مستقیم به تحکیم مبانی مردم سالاری چه از طریق تربیت شهروندان دمکراسی خواه، نهاد ساز و… چه از طریق کمک به رواج اندیشه هایومتاهلانه برای مهار خشونت اجتماعی و تقویت گفتمان مردمسالاری، عدالت خواهی و .. ) هم انجام ندهد فاجعه اتفاق می افتد و به ضد خودش تبدیل می شود. (دانشگاه های فعلی اساتید و فارغ التحصیلانی تولید می کنند که بدون داشتن تولیدات فکری در سیستم اقتصادی حقوق بگیران دولت هستند که به خاطر نداشتن تربیتی مدنی کم کم در نهادهای دولتی حیات های انگلی پیدا می کنند و برای رشد هم چاره ای جز توسل به رانت ندارند.) متأسفانه در حال حاضر  رشته ی ادبیات فارسی مانند  اندام بی شکل هیولایی عمل می کند که فقط برای دولت هزینه ایجاد می کند و برای فارغ التحصیلان  ودانشجویان هم نه برگشت مالی و نه فواید فرهنگی دارد.

            آسیب شناسی رشته ی ادبیات به عنوان درد نشان وضعیت علوم انسانی در ایران در این مقال نمی گنجد و خود موضوع مقاله ای مفصل است. اما آنچه ذکر خواهد شد، می تواند –مشت نمونه ی خروار- میزان تاثیر و شد بحران فعلی را نشان دهد.
فهرست زیر فهرست دانشجویان کارشناسی ادبیات فارسی (فقط ورودی هشتاد و شش) در دانشگاه تهران است که همگی به شکلی (المپیاد، کنکور و…) نخبه بوده اند و تصمیم گرفته اند در دانشگاه رشته ی دیگری را دنبال کنند. این نشان می دهد که تقریبا هیچ کدام از این نخبگان راهی را که در آغاز برگزیده بوده اند ادامه نداده اند. این هم می تواند به خاطر مشکلات آیین نامه ای بوده باشد هم مشکلات ریشه ای تری را پیش بکشد. از همه مهم تر این که نه رشته ی ادبیات فارسی در دانشگاه و نه المپیاد ادبی دانشجویی هیچ یک نتوانسته اند نیازهای (به خصوص بین رشته ای) این عزیزان را تأمین کنند و جالب این که این اشخاص پس از تغییر رشته همواره در تحصیل خود در رشته ی دانشگاهی جدید در حوزه ی ادبیات کار کرده اند و در این حوزه پایان نامه موشته اند.

۱. اسدالله نژاد- مدال طلای المپیاد ادبی- دانشجوی رشته ی ادبیات فارسی دانشگاه تهران (وروددی ۸۶)- رتبه ی ۱ کنکور جامعه شناسی
۲.شعیبی عمرانی- مدال طلای المپیاد ادبی- دانشجوی رشته ی ادبیات فارسی دانشگاه تهران (وروددی ۸۶)- رتبه ی ۴ کنکور تارخ
۳.اسماعیلی- مدال طلای المپیاد ادبی- دانشجوی رشته ی ادبیات فارسی دانشگاه تهران (وروددی ۸۶)- رتبه ی ۴ کنکنور فلسفه ۹۰
۴. شیخ الاسلام- مدال طلای المپیاد ادبی – دانشجوی رشته ی ادبیات فارسی دانشگاه تهران (وروددی ۸۶) -رتبه ی چهار کنکور فلسفه ۹۱
۵.خسروی- مدال طلای المپیاد ادبی- دانشجوی رشته ی ادبیات فارسی دانشگاه تهران (وروددی ۸۶)- رتبه ی ۱۰ کنکور زبان شناسی ۹۱
۶. شیرزادی- مدال طلای المپیاد ادبی – دانشجوی رشته ی ادبیات فارسی دانشگاه تهران (وروددی ۸۶)- رتبه ی هفده کنکور زبان شناسی
۷. تسلی بخش- مدال طلای المپیاد ادبی- دانشجوی رشته ی ادبیات فارسی دانشگاه تهران (وروددی ۸۶)- رتبه ی ۱ کنکور زبان و ادبیات باستانی

۸.فروغی- مدال برنز المپیاد ادبی- دانشجوی رشته ی ادبیات فارسی دانشگاه تهران (وروددی ۸۶)- – رتبه ی ۲ کنکور مطالعات فرانسه
۹. – دانشجوی رشته ی ادبیات فارسی دانشگاه تهران (وروددی ۸۶)
۱۰.وفایی- مدال طلای المپیاد ادبی- دانشجوی رشته ی ادبیات فارسی دانشگاه تهران (وروددی ۸۶)- رتبه ی ۵ کنکور زبان شناسی
۱۱. نوری زاد- دانشجوی رشته ی ادبیات فارسی دانشگاه تهران (وروددی ۸۶)- رتبه ۵ کنکور ادبیات نمایشی
۱۲.الوند- دانشجوی رشته ی ادبیات فارسی دانشگاه تهران (وروددی ۸۶)- رتبه ی ۲۳ کنکور زبان شناسی
۱۳.احسانی- مدال طلای المپیاد ادبی- دانشجوی رشته ی ادبیات فارسی دانشگاه تهران (وروددی ۸۶)- رتبه ی ۱ کنکور زبان شناسی
۱۴. اعظمی – دانشجوی رشته ی ادبیات فارسی دانشگاه تهران (وروددی ۸۶)- رتبه ی ۵ کنکور ادیان و مذاهب
و…

            لیسست فوق تنها مربوط به دانشجویان یک سال ادبیات فارسی دانشگاه است و تنها شانل دانشجویانی می شود که با رتبه های خوب در رشته های دیگر پذیرفته شده اند والا می توان لیست بلند بالایی داشت از کسانی که اساسا افدام به شرکت در کنکور رشته های دیگر کرده اند یا قصد خروج از کشور را برای ادامه ی رشته ی ادبیات داشته اند. به علاوه حتما کسانی در همین لیست هم از قلم افتاده اند.

تنیجه اینکه :
۱- محتوای رشته ی ادبیات فارسی و المپیاد ادبی دانشجویی محتاج بازنگری جدی است.
۲.علت بسیاری از این تغییر رشته ها نبود مطالعات میان رشته ای است.
۳. نیازمند المپیادهای متنوع تری برای دانش آموزان علاقه مند به علوم انسانی هستیم.
۴.نیازمند حمایت بسیار جدی تر از مدال آوران المپیادها و نخبگان دیگر هستم
۵. رفع موانع فوق نبیازمند عزم جدی و همکاری وزارت خانه های آموزش و پرورش، علوم و بنیاد ملی نخبگاناست.   

۴-ایجاد ارتباط پویا بین المپیادهای دانش آموزی و المپیادهای دانشجویی (با همکاری وزارت علوم)
در حال حاضر المپیادهای دانشجویی در رشته های مختلفی برگزار می شود. که متأسفانه – و طبق معمول- سهم علوم انسانی در این المپیادها بسیار کم است. ادبیات فارسی، الهیات، علوم اقتصادی، علوم تربیتی و حقوق از بین رشته های علوم انسانی در دانشگاه ها المپیاد دانشجویی دارند. متأسفانه جمهوری اسلامی ایران ففط در المپیادهای جهانی ریاضیات و شیمی شرکت می کند. از این مهمتر این که رشته های اعلوم انسانی در شاخه های مهمی مثل فلسفه، منطق و علوم اجتماعی دارای المپیاد نیستند. و از هر دو این ها مهمتر این که متأسفانه هیچ ارتباطی بین تنها المپیاد علوم انسانی در دبیرستان با المپیادهای دانشجویی در علوم انسانی وجود ندارد. در پی تأسیس المپیادهای تازه در سطح دبیرستان می توان با تشکیل کارگروهی مسائل مشترک نخبگان دانش آموزی و دانشجویی را پی گیری کرد. از جمله ی اقدامات این کارگروه می تواند این باشد که حضور اعضای مشترک بین کمیته های دانش آموزی و دانشجویی المپیادها را پی گیری کند. این اعضای مشترک باید از بین دانشجویان سطوح تحصیلات تکمیلی – که ترجیحا خود زمانی از نخبگان دانش آموزی بوده اند- انتخاب شوند.

ادامه دارد…


  1. درویش حقیر
    ۲۱ دی ۱۳۹۳ در ۲۰:۳۲ | #1

    سلام – حرف حسابی بود…

    نوشته شده


6 − = 1